تحلیل پایداری تأمین و تقاضا مبتنی بر بیلان آب، حرکت بسوی تدوین یک شاخص ترکیبی (مطالعه موردی: حوضه آبریز اهرچای)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد /دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تهران، تهران، ایران.

2 دانشجوی کارشناسی ارشد /مهندسی عمران- مدیریت منابع آب، دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

برنامه‌ریزی برای سیستم‌های آبی در جهت آمادگی برای توسعه، نیازمند مطالعات آتی به جهت تخمین سطوح پایداری برای تقاضا می‌باشد. از این رو در این مطالعه، از سه روش جهت تخمین سطوح پایداری برای تأمین و تقاضای آب در یک مطالعه موردی در حوضه آبریز اهرچای در ناحیه شمال شرقی ایران استفاده شده است. در روش اول، جریانات داخلی و منشاء و استفادههای نهایی از کل منابع برای هر زیر سیستم تخمین زده شده‌ است و در نهایت با کمک روش ورودی-خروجی بیلان، شاخص استفاده پایدار از منابع آب محاسبه شده است. در روش دوم از یک مدل شبیه‌سازی، برای تخمین اطمینانپذیری، برگشتپذیری و آسیبپذیری حوضهی آبریز جهت محاسبهی شاخص پایداری استفاده شده است. در روش سوم نیز جهت ارزیابی نحوه حرکت به سمت توسعه پایدار، شاخص ارزیابی توسعه پایدار محاسبه شده است. پارامترهای مدنظر در این شاخص، شاخص بهرهوری، اختلاف بین عرضه و تقاضا، درصد نیاز تأمین شده و یک شاخص جهت ارزیابی کاهش حجم ذخیره آبخوان است. در نهایت این روش‌ها باهم مقایسه شده و یک شاخص ترکیبی شامل شاخصهای مذکور توسعه داده شد. این شاخص می‌تواند جهت ارزیابی و بهبود وضعیت پایداری تأمین و تقاضای آب تحت سناریوهای مختلف مدیریتی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Water Balance Based Sustainability Analysis of Supply and Demand, Towards Developing a Hybrid Index (Case Study: Aharchay Watershed)

نویسندگان [English]

  • M. Karamouz 1
  • P. Mohamadpour 2
1 Professor, School of Civil Engineering, University of Tehran
2 M.Sc. Student, School of Civil Engineering, University of Tehran, Iran
چکیده [English]

Planning of water systems in order to be ready for future development conditions needs further studies on the estimation sustainable levels of demands. In this study a threefold approach for estimating sustainability level of supply and demand in Ahachay watershed in northeastern part of Iran as a case study is taken. In the first method, the internal flows and the origins and final uses of the total resources for each subsystem are estimated and sustainability use index is calculated by physical input output table. In the second method a simulation model is utilized to estimate reliability, resiliency, vulnerability and maximum deficit for a watershed to determine a sustainability index. In the third method, for evaluating the movement toward sustainability, an index is developed. This index includes indicators that are the difference between supply and demand, percentage of the satisfied demand, productivity of water resources and an indicator for evaluating the reduction of aquifer storage. Finally these methods are compared and a hybrid index combining the indices is developed. This hybrid index can be used for evaluating the planning scenarios and for maintaining and improving the sustainable state of supply/demand for the region.

کلیدواژه‌ها [English]

  • sustainable levels
  • Water Resources and Supplies sustainability
  • Available water
  • Hybrid Index