تحلیل ردّپای آب تولید، صادرات و واردات شکر در ایران برای دوره 1393-1384

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد مهندسی منابع آب/ دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

2 دانشیار / گروه مهندسی منابع آب، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

3 دانشیار / مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی (سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی)، البرز، ایران

چکیده

عدم توازن بین عرضه و تقاضای آب در کشور، مدیریت منابع آب را به خصوص در بخش کشاورزی با چالش روبرو ساخته است. از طرفی مبادلات بین المللی محصولات کشاورزی و تجارت آب مجازی که به عنوان آب نهفته شده در کالاها تعریف میشود، میتواند یکی از راهکارهای مدیریت آب باشد. آب پنهان یا آب نهفته مقدار آبی است که در فرآیند تولید یک کالا یا محصول از لحظه شروع تا پایان، مصرف میشود. این مفهوم همچنین به صورت آب مجازی یا آب سایه ای نیز شناخته میشود. چغندرقند و نیشکر از جمله محصولاتی میباشند که نیاز آبی بالایی دارند. در این تحقیق با استفاده از نرم افزار کراپ وات مقدار نیاز آبی خالص و آب مجازی تولید محصول چغندرقند، نیشکر و شکر حاصل از آنها محاسبه گردید و سپس به بررسی مبادله آب مجازی و میزان وابستگی این محصولات به سایر کشورها پرداخته شد. در این تحقیق نشان داده شد که در صورت واردات شکر از سایر کشورها، به جای تولید در داخل براساس کشت چغندرقند و نیشکر در استانهای مختلف ایران، در مجموع حدود 13 میلیارد مترمکعب آب در طی دوره 1393-1384 صرفه جویی میشد. درعین حال، براساس آمار واردات شکر در دوره مزبور، بیشترین میزان واردات آب مجازی این محصول مربوط به کشورهای امارات متحده عربی، برزیل، سوئیس، انگلستان و هند میباشد. با توجه به اثرات بلند مدت تجارت آب مجازی، وابستگی بیش از حد به سایر کشورها ریسک امنیتی به دنبال دارد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Water footprint analysis of sugar export/import and production in Iran for the period of 2005-2014

نویسندگان [English]

  • Tayebeh Omidi 1
  • Ali Bagheri 2
  • Nader Heydari 3
1 MSc Graduate in Water Resources Engineering, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran
2 Assoc. Prof., Tarbiat Modares University, Department of Water Resources Engineering, Tehran, Iran
3 Assoc. Prof., Iranian Agricultural Engineering Research Institute (AERI); Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Alborz, Iran.
چکیده [English]

The national imbalance between supply and water demand is one of the most important issues of water resources management, especially in the agricultural sector. On the other hand, international exchange of agricultural products and virtual water trade, which is defined as the water embedded in goods, can be regarded as a means to manage water resources. Sugar beet is one of the products produced with high water demands and low productivity in the country. Using the Cropwat software, we calculated the amount of pure water demand and the virtual water associated to production of sugar beet, sugarcane, and the corresponding produced sugar in this study. We also investigated the virtual water exchange and its dependency on other countries. In this study, it was shown that in the case of importing sugar from other countries, about 13 billion cubic meters of water would be saved during 2005 – 2014, but, Iran would become a totally sugar importer during that period. In that period, the major origins of importing sugar were from UAE, Brazil, Switzerland, England and India. Care should be taken considering the long-term effects of virtual water import due to increasing of the country water dependency on other countries, which could be under different risks of security and climate change. The concept of virtual water trade is expected to be embedded in export/import policy making as an important issue in terms of water and food security.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Virtual Water Trading
  • Embedded Water
  • Sugar Export/import Policy Making
  • Water dependency
Aldaya M, Martinez-Santos P, and Llamas M R (2009) Incorporating the water footprint and virtual water into policy: Reflections from the Mancha occidental region, Spain. Water Resources Management 24:941-958
Antonelli M and Sartori M (2015) Unfolding the potential of the virtual water concept. What is still under debate?. Environmental Science & Policy 50:240-251
Arabi Yazdi A, Alizadeh A, Nirizi Saeed (2009) Study of food security based on the concept of virtual water trade and ecological water foot print (Case study: Khorasan Razavi Province). Journal of Agricultural Ecology 1(1):1-12
Arnell N W, Halliday S J, Battarbee R W, Skeffington R A, and Wade A J (2015). The implications of climate change for the water environment in England. Progress in Physical Geography 39(1):93-120
Blanc P and Schädler B (2014) Water in Switzerland-an overview. Swiss Hydrological Commission Rep.
Duarte R, Pinilla V, and Serrano A (2014) The effect of globalisation on water consumption: A case study of the Spanish virtual water trade, 0821-0125. Ecological Economics 011:19-015
Fallahi M, Sheikholeslami R, and Bagherzadeh M B (2008) Sugar beet technology. Samble Publishing, 692 pages
Hoekstra A Y and Hung P Q (2002) Virtual water trade: a quantification of virtual water flows between nations in relation to international crop trade. Value of Water Research Report Series No. 11, UNESCO-IHE Institute for Water Education, Delft, The Netherlands
Hoekstra A Y and Hung P Q (2005) Globalisation of water resources: international virtual water flows in relation to crop trade. Global Environmental Change 05:25-59
IWMI (International Water Management Institute) (2006) Water for food, water for life. From the Comprehensive Assessment of Water Management in Agriculture. Stockholm World Water Week
Kingwell R (2006) Climate change in Australia: agricultural impacts and adaptation. Australian Agribusiness Review 14(1)
Kusangaya S, Warburton M L, Van Garderen E A and Jewitt G P (2014) Impacts of climate change on water resources in southern Africa: A review. Physics and Chemistry of the Earth, Parts A/B/C, 67, 47-54
Mall R K, Bhatla R, and Pandey S N (2007) Water resources in India and impact of climate change. Jalvigyan Sameeksha 22:157-176
Marengo J A (2008) Água e mudanças climáticas. Estudos Avançados 22(63)
Najafpur Z (2013) A look at the sugar market in Iran during the period of 2001-2012. Economic Journal 13(11, 12):131-142